Okazuje się, że w niektórych przypadkach farmaceuta może wyręczyć lekarza, a nawet go zastąpić.
W Międzynarodowym Dniu Farmaceuty składamy wszystkim aptekarzom najlepsze życzenia!
Nie od dziś wiadomo, że przeciętny lekarz jest przeciążony i widzi pacjenta rzadko i krótko. Oczywiście jest to ze stratą dla pacjenta.
Tymczasem przeciętny farmaceuta jest specjalistą w wąskiej, ale bardzo praktycznej dziedzinie i widzi tego samego pacjenta regularnie. O wiele częściej niż lekarz.
Okazuje się, że w codziennym życiu - przy typowych dolegliwościach i lekach zażywanych przez starszych pacjentów — farmaceuta jest często bardziej pomocny w praktyce, nawet jeśli formalnie lekarz ma wyższe kwalifikacje.
W krajach takich jak Wielka Brytania czy Kanada farmaceuci mają już oficjalnie rozszerzone kompetencje — przepisują część leków, prowadzą przeglądy farmakoterapii. To kierunek, w którym zmierza też Polska, choć bardzo powoli.
Czy więc przeciętny farmaceuta może lepiej doradzić przeciętnemu pacjentowi niż lekarz?
To już zależy od sytuacji, ale odpowiedź jest często... zaskakująco bliska "tak" — w określonych, bardzo powszechnych przypadkach. Kiedy więc farmaceuta może doradzić lepiej niż lekarz?
1. Leki OTC (bez recepty, jest ich większość) i drobne dolegliwości
Farmaceuta ma głębszą, bardziej aktualną wiedzę o dostępnych preparatach, ich interakcjach i dawkowaniu. Przy bólu głowy, przeziębieniu, zgadze czy drobnych ranach — to jego codzienność. Lekarz często odsyła po receptę bardziej z przyzwyczajenia niż konieczności.
2. Interakcje lekowe
To absolutna specjalność farmaceuty. Pacjent biorący 5 leków od różnych specjalistów może nigdy nie trafić na lekarza, który widzi całość. Farmaceuta widzi ją przy każdej wizycie w aptece.
3. Dostępność i czas
Farmaceuta jest dostępny od razu, bez kolejki, bez rejestracji. W Polsce wizyta u lekarza trwa średnio 8–12 minut. Rozmowa z farmaceutą może nie jest dłuższa, ale często bardziej konkretna.
4. Znajomość rynku leków
Wie, co jest odpowiednikiem na receptę i ile kosztuje, jakie są zamienniki generyczne, który preparat jest aktualnie niedostępny. Lekarz bywa tu zaskakująco bezradny.
Kiedy natomiast lekarz jest niezastąpiony?
Przy diagnozowaniu — farmaceuta nie bada, nie zleca badań i nie ma uprawnień diagnostycznych. W przypadku chorób przewlekłych wymagających monitorowania. Przy lekach recepturowych i terapie złożonych oraz w sytuacjach, gdzie objawy mogą maskować coś poważnego u pacjenta.
Międzynarodowy Dzień Farmaceuty to święto zainicjowane w Turcji w 1968 roku, upamiętniające otwarcie pierwszej klasy farmaceutycznej w 1839 roku.
Z kolei 25 września jest Światowy Dzień Farmaceuty, a 26 września – Ogólnopolski Dzień Aptekarza - obchodzony w Polsce w dniu imienin św. Kosmy i Damiana – patronów farmaceutów i aptekarzy.
A czym różni się aptekarz od farmaceuty?
Dla wielu ludzi niczym, tymczasem każdy aptekarz jest farmaceutą, ale nie każdy farmaceuta jest aptekarzem.
Farmaceuta to szersze pojęcie zawodowe. Obejmuje każdego, kto ukończył 5-letnie jednolite studia magisterskie na kierunku farmacja i ma prawo wykonywania zawodu. Farmaceuta może pracować w aptece, ale też w przemyśle farmaceutycznym, badaniach klinicznych, hurtowni, szpitalu, inspekcji farmaceutycznej.
Aptekarz to farmaceuta wykonujący zawód konkretnie w aptece, punkcie aptecznym lub dziale farmacji szpitalnej. Polska ustawa o zawodzie farmaceuty z 2020 roku wprost definiuje: farmaceuta pracujący w aptece jest aptekarzem.
