O znaczeniu herbu opowiada kasztelan Zamku Chojnik, znany turystom jako Jędrek. To właśnie on często tłumaczy odwiedzającym, skąd wzięły się symbole widoczne na murach warowni.
– Na wartowni w tej chwili jest namalowany herb Schaffgotschów. To są na tle srebrnym cztery czerwone pasy w słup – wyjaśnia kasztelan.
Dlaczego herb budzi emocje?
Zdarza się, że niektórzy turyści reagują na niego bardzo emocjonalnie.
– Ludzie przychodzą i drą gębę: „co ta niemiecka flaga tu robi?” – mówi z uśmiechem kasztelan.
Jak jednak podkreśla, takie reakcje wynikają najczęściej z braku wiedzy o historii Śląska i samego rodu Schaffgotschów.
– To nie jest czysto niemiecki herb. Schaffgotschowie mieli również szlachectwo polskie – tłumaczy.
Ród związany z Polską
Historia tych ziem jest znacznie bardziej skomplikowana, niż mogłoby się wydawać. Przez długi czas Śląsk należał do Królestwa Polskiego.
– Należy pamiętać, że te ziemie należały do Królestwa Polskiego przez kilkaset lat – przypomina kasztelan.
Jednym z przedstawicieli rodu był Hans Ulrich Schaffgotsch, który udał się do Warszawy na Sejm Walny. Tam domagał się potwierdzenia swojego polskiego szlachectwa, powołując się na dokumenty sięgające jeszcze czasów Kazimierza III Wielkiego.
Schaffgotsch w polskim wojsku
Co więcej, Hans Ulrich Schaffgotsch nie tylko miał potwierdzone polskie szlachectwo, ale także służył w wojsku Rzeczypospolitej. Był pułkownikiem wojsk polskich. Walczył między innymi w bitwie pod Beresteczkiem w czasie powstania kozackiego – oczywiście po stronie polskiej.
I nie był jedynym przedstawicielem rodu, który walczył w polskiej armii.
– Zresztą nie on jeden, bo Schaffgotschów w wojskach polskich było więcej – dodaje.
Historia nie jest czarno-biała
Dla wielu turystów ta opowieść jest zaskoczeniem. Pokazuje bowiem, że historia Śląska – podobnie jak historia samego Zamku Chojnik – nie jest prostą opowieścią o „polskim” czy „niemieckim” dziedzictwie.
To raczej złożona historia pogranicza kultur, państw i rodów, które przez stulecia współtworzyły dzieje tego regionu.
A herb Schaffgotschów na wartowni jest jednym z tych symboli, które przypominają, jak wielowątkowa potrafi być historia Karkonoszy i Kotliny Jeleniogórskiej.
