"Ocalić od zapomnienia" - poranna akcja. Pobudka o godz. 4 nad ranem, przed 6 na miejscu a dokładnie za Jeżowem w kierunku Jeleniej Góry, gdzie przy drodze znajduje się pomnik miejsca mordu więźniów z obozu koncentracyjnego Gross - Rosen.
Zarośnięty i delikatnie mówiąc zapomniany.
Pomniki upamiętniające ofiary nazizmu znajdują się w kilku miejscach wokół Jeleniej Góry i wszystkie łączą się z filią obozu koncentracyjnego Gross-Rosen, jaką okupanci stworzyli w czasie II wojny światowej na terenie dawnej Celwiskozy.
Pomniki w Jeleniej Górze
Najważniejszym był pomnik, którego już nie ma, przed główną bramą zakładów chemicznych przy ul. Karola Miarki 42. Był wykonany z betonu, miał około 4 m wysokości i przedstawiał kontury dwóch postaci połączonych w jeden blok.
W mieście istnieje też pomnik pamięci ofiar faszyzmu na Starym Cmentarzu (ul. Sudecka). Jest też kilka mniejszych pomników w różnych miejscach wokół Jeleniej Góry. Są to lokalne upamiętnienia związane z ofiarami pracy przymusowej, egzekucjami czy wydarzeniami z okresu II wojny.
Takie mniejsze krzyże i pomniki bywały wznoszone miejscowo i większość ma powiązanie z obozem pracy przymusowej w dawnej Celwiskozie.
Budowali pod przymusem
Z lokalnych przekazów wynika, że w czasie II wojny światowej w rejonie Jeleniej Góry działały niewielkie komanda więźniów obozu Gross-Rosen. Więźniowie byli wykorzystywani do pracy przymusowej m.in. przy budowie infrastruktury, w zakładach zbrojeniowych i przy torach kolejowych.
Po wojnie w miejscach egzekucji lub przy trasach, gdzie więźniowie ginęli z wycieńczenia, stawiano właśnie takie niewielkie kamienne pomniki z napisem „Ofiarom hitlerowskiego faszyzmu – więźniom filii obozu Gross-Rosen”.
