Polub Jelonkę:
Czytaj także: Wałbrzych Świdnica
Środa, 15 kwietnia
Imieniny: Bazylego, Tytusa
Czytających: 13476
Zalogowanych: 84
Niezalogowany
Rejestracja | Zaloguj

Jelenia Góra: Cieplice w Polsce

Poniedziałek, 15 czerwca 2020, 8:03
Aktualizacja: Wtorek, 16 czerwca 2020, 12:55
Autor: Stanisław Firszt
Jelenia Góra: Cieplice w Polsce
Centrum Cieplic (Cieplic Śląskich Zdrój)/fot. Muzeum Przyrodnicze
Fot. Archiwum S. Firszta
Ciepliczanie doskonale wiedzą, że oprócz Cieplic Śląskich Zdroju, które w 1976 roku zostały przyłączone do Jeleniej Góry, funkcjonują również w Czechach – Cieplice (Teplice), które są także Uzdrowiskiem. Nazwy obu miejscowości związane są z ciepłymi źródłami, które są wielkimi skarbami Cieplic i Teplic, bowiem właśnie powstały dzięki nim. W Polsce są także zupełnie małe miejscowości o nazwie Cieplice.

Śląskie Cieplice otrzymały prawa miejskie dopiero w 1935 roku, chociaż starania o to trwały co najmniej od XVIII wieku, a sama miejscowość powstała już na przełomie XII i XIII wieku. Miastem przestały być po 40 latach. Trudno jest dzisiaj powiedzieć, ile mieszkańców liczy obecnie podkarkonoski kurort. Z całą pewnością ludność Cieplic stanowi duży procent obywateli Jeleniej Góry, dużo większy niż Sobieszowa, Maciejowej, Goduszyna i Jagniątkowa razem wziętych.

W Polsce są także zupełnie małe miejscowości o nazwie Cieplice, które są częściami lub koloniami większych osad lub są samodzielnymi jednostkami. Większość z nich znajduje się we wschodniej części kraju.

Cieplice to, np. część wsi Jangrot położonej w gminie Trzyciąż, w powiecie olkuskim w województwie małopolskim. Jest to kolonia tej wsi. Małopolskie Cieplice wraz z Jangrotem należały co najmniej od XIV/XV wieku do biskupów krakowskich. Śląskie i małopolskie Cieplice łączy oprócz nazwy miejscowości także wezwanie kościołów. Oba kościoły parafialne są pod wezwaniem św. Jana Chrzciciela. Nasz cieplicki, pochodzi co najmniej z końca XIII wieku, a ten drugi, małopolski zbudowano dopiero w XIX wieku. Cieplice są też częścią wsi Chorkówka w gminie Chorkówka, w powiecie krośnieńskim w województwie podkarpackim, a jeszcze inne Cieplice są częścią wsi Zleszczyn w gminie Berdzino w powiecie kutnowskim, w województwie łódzkim.

Osobne wsie o nazwie Cieplice znajdują się: jedna na północy, druga na południu Polski. Pierwsza jest w powiecie elbląskim, w województwie warmińsko – mazurskim. Znajduje się na terenie Żuław Elbląskich na osuszonych terenach podmokłych 11 km od Elbląga. Dlatego nazwano ją z niemiecka "Nową Ziemią". Przez związki z wodą wieś ta łączy się z naszymi Cieplicami. Dzisiaj zamieszkuje ją niespełna 140 osób. Podobnej wielkości wieś Cieplice istnieje w gminie Gołcza w powiecie miechowskim w województwie małopolskim. Kiedyś, w latach 1975 – 1998 należała do woj. krakowskiego. Dzisiaj jest częścią miejscowości Rzeżuski Koniec (Wielkanowicki Koniec). Funkcjonuje tam kościół Zielonoświątkowców.

Wyjątkowe Cieplice (rus.Teplici) to wieś w gminie Adamówka w powiecie przeworskim, leżąca na Płaskowyżu Tarnogrodzkim w Kotlinie Sandomierskiej. Wzmianki o niej pojawiają się w XV wieku. Co ciekawe, jej nazwa wzięła się tak, jak Cieplic Śląskich - od ciepłych źródeł wody, która nie zamarza tam nawet zimą. Wokół tych Cieplic występują tereny podmokłe, bagna, mokradła i liczne stawy. Jest to duża wieś podzielona na wiele małych przysiółków. Dawniej zamieszkana była głównie przez ludność ukraińską o wyznaniu prawosławnym i częściowo grekokatolickim. Do 1939 roku liczyła 4.000 mieszkańców, w tym aż 3.000 Ukraińców, 530 Polaków i ok. 100 Żydów. Istniała tam cerkiew grekokatolicka pod wezwaniem Narodzin Najświętszej Marii Panny, zbudowana w 1904 roku. W okolicy wsi znajduje się cmentarz poległych w I wojnie światowej. Leżą tam zgodnie dawni przeciwnicy: Polacy, Czesi, Węgrzy, Austriacy, Niemcy i Rosjanie. Po zajęciu tych terenów w 1939 roku przez Niemców, Cieplice w 1940 roku włączono do powiększonego powiatu biłgorajskiego. W czasie wojny i po wojnie w jej okolicy aktywne były oddziały Ukraińskiej Powstańczej Armii polskiego podziemia zbrojnego, jak i zwykłe bandy (także polskie) rabujące i mordujące ludność cywilną, tak ukraińską, jak i polską. Największe mordy miały tam miejsce zaraz po zajęciu tych ziem przez Armię Czerwoną, najwięcej w marcu 1945 roku.

W ramach Akcji "Wisła" większość Ukraińców do 1947 roku wysiedlono na północ i zachód Polski. Nie jest wykluczone, że jacyś małopolscy ciepliczanie osiedli wówczas w naszych Cieplicach lub w ich okolicy. Cerkiew w Cieplicach przeworskich przemianowano na kościół katolicki pod wezwaniem Apostołów Piotra i Pawła.

Jak widać - Cieplice nie są w Polsce osamotnione, bowiem jest w naszym kraju więcej Cieplic, wśród których nasze są niewątpliwie największe, najstarsze, najważniejsze, najpiękniejsze i zupełnie wyjątkowe.

Twoja reakcja na artykuł?

19
79%
Cieszy
4
17%
Hahaha
1
4%
Nudzi
0
0%
Smuci
0
0%
Złości
0
0%
Przeraża

Ogłoszenia

Czytaj również

Sonda

Czy popierasz imprezy biegowe w Jeleniej Górze?

Oddanych
głosów
479
Tak - świetny pomysł
59%
Nie - za duże utrudnienia dla mieszkańców
28%
Nie mam zdania
13%
 
Głos ulicy
Do dziś lubię marchewkę – przypomina mi dzieciństwo
 
Warto wiedzieć
Dlaczego „tanie auto” często wychodzi drożej? Pułapki branży moto
 
Rozmowy Jelonki
Harcerstwo bez telefonów. „Pokazujemy dzieciom, że prawdziwe życie jest poza ekranem”
 
Pieniądze
Nagroda dla firmy Kada
 
Turystyka
Pamięć o radnym została na szlaku
 
Aktualności
Wenecja u stóp Karkonoszy
 
Aktualności
Spotkanie władz powiatu i gmin w sprawie komunikacji
Copyright © 2002-2026 Highlander's Group