Szklarska Poręba: Tu spoczywa Duch Gór

Na skrzyżowaniu leśnych dróg z szosą prowadzącą ze Świeradowa-Zdroju do Szklarskiej Poręby, w pobliżu ujścia potoków Wodopój i Płóka do Kwisy, na wysokości około 590 m n.p.m., znajduje się symboliczny Grób Liczyrzepy. To właśnie tutaj opowieść o Duchu Gór nabiera szczególnego znaczenia.

Liczyrzepa, znany także jako Karkonosz, Rzepiór czy Rübezahl, to jedna z najbardziej tajemniczych postaci związanych z Karkonoszami. Jego historia sięga średniowiecza i prawdopodobnie wywodzi się z dawnych wierzeń pogańskich, związanych z kultem sił natury i źródeł Łaby. Był wtedy uosobieniem potęgi przyrody, z którą człowiek musiał się liczyć.

Wraz z chrystianizacją próbowano zastąpić dawne wierzenia nowymi. Wprowadzano kult świętych, a symbolem tych zmian była między innymi budowa kaplicy św. Wawrzyńca na Śnieżce w 1681 roku. Była to próba oswojenia i „odczarowania” gór, które przez wieki budziły respekt.

Mimo tych działań legenda przetrwała. Początkowo Liczyrzepa był przedstawiany jako dziki demon. Najstarsze jego wyobrażenie z XVI wieku ukazuje fantastyczne stworzenie z rogami, ogonem i kopytami. Z czasem jednak jego wizerunek złagodniał – zaczął być postrzegany jako starszy mężczyzna z kosturem, czasem w stroju myśliwego.

Z biegiem lat powstało wiele opowieści o Duchu Gór. Jedna z nich mówi o świdnickiej księżniczce, która przechytrzyła Liczyrzepę, każąc mu liczyć rzepy i wykorzystując moment, by uciec. To właśnie ta historia dała początek jego polskiej nazwie.

Dziś Grób Liczyrzepy to miejsce, które przypomina o dawnych wierzeniach i niezwykłej historii regionu. W ciszy lasu i szumie potoków łatwo poczuć atmosferę dawnych opowieści i zrozumieć, dlaczego legenda Ducha Gór przetrwała do dziś.